Hałacińska Helena

Hałacińska Helena
Data urodzenia:
1892-03-28 Lwów
Data śmierci:
1950-01-27 Cieplice

aktorka, reżyser, dyr. teatru;

 

Właściwie Helena Hałacińska, zamężna Gawlikowska, pseud. Helena Szczerska. Była córką Zygmunta H., dziennikarza, i Józefy z Kozic­kich, matką aktorki Urszuli Hałacińskiej. Uczyła się w szkole dramatycznej we Lwowie, m.in. u W. Siemaszkowej i R. Żelazowskiego. Debiutowała 4 IX 1918 jako Księżna (Sowizdrzały) w T. Miejskim we Lwowie; wy­stępowała tu do 1921, grając m.in. Hankę (Moralność pani Dulskiej) i Jewdochę (Sędziowie). W 1921-26 wy­stępowała w Warszawie: w 1921-24 w T. Polskim i Małym, w 1924 w T. Komedia (oraz przez pewien czas na prowincji w Sosnowcu, Kielcach, Radomiu), w sez. 1924/25 w T. Narodowym, w sez. 1925/26 w T. im. Bogusławskiego, gdzie z powodzeniem zagrała Lady Milford (Intryga i miłość). W 1926-29 występo­wała w T. im. Słowackiego w Krakowie, a w sez. 1929/30 w T. Polskim w Katowicach. Następnie powróciła do Warszawy i występowała: w 1930-32 w T. Polskim, w sez. 1932/33 w T. Miejskich (m.in. w T. Narodowym i T. Nowym), w 1934-36 na scenach TKKT i od 1937 do wybuchu wojny w T. Polskim. W marcu 1931 występowała gościnnie w T. Małym we Lwowie, a w lipcu tego roku na scenie T. Ateneum w Warszawie (z zespołem K. Adwentowicza). W czasie okupacji niem. występowała w Warszawie w jawnym T. Ko­media (1940-43). Po II wojnie świat. zorganizowała i prowadziła (jako dyr. i kier. artyst.) w sez. 1945/46 (do wiosny 1946) T. Miejski „Komedia” w Gdyni. W sez. 1946/47 występowała i reżyserowała (Cień, Egzotyczną kuzynkę) w T. Aktorów Województwa Gdańskiego (w Gdyni i innych miastach Wybrzeża). W sez. 1948/49 grała i reżyserowała (m.in. Pan inspektor przyszedł, Marię Stuart J. Słowackiego) w T. Dolnośląskim w Jeleniej Górze.
Miała korzystne warunki zewnętrzne i cieszyła się opinią dobrej aktorki. Początkowo grała przeważnie amantki i bohaterki, później także charakterystyczne. Jej ważniejsze role okresu międzywojennego: Pallas Atena i Nike Napoleonidów (Noc listopadowa), Afro­dyta (Achilleis), Kassandra (Akropolis), Jewdocha (Sędziowie), Balladyna (Balladyna), Feniksana (Książę Niezłomny), Judyta (Ksiądz Marek), Lady Chiltern (Mąż idealny), Opętana (Głaz graniczny), Pani Alving (Upiory), Diakonisa (Hanusia), Matka (Niespodzian­ka). Powojenne: Kate Keller (Synowie A. Millera), Sybilla Birling (Pan inspektor przyszedł), Pani Dobrójska (Śluby panieńskie).

Źródło: Słownik Biograficzny Teatru Polskiego 1765-1965, PWN Warszawa 1973


Źródła:
1)

aktorka, reżyser, dyr. teatru;

 

Właściwie Helena Hałacińska, zamężna Gawlikowska, pseud. Helena Szczerska. Była córką Zygmunta H., dziennikarza, i Józefy z Kozic­kich, matką aktorki Urszuli Hałacińskiej. Uczyła się w szkole dramatycznej we Lwowie, m.in. u W. Siemaszkowej i R. Żelazowskiego. Debiutowała 4 IX 1918 jako Księżna (Sowizdrzały) w T. Miejskim we Lwowie; wy­stępowała tu do 1921, grając m.in. Hankę (Moralność pani Dulskiej) i Jewdochę (Sędziowie). W 1921-26 wy­stępowała w Warszawie: w 1921-24 w T. Polskim i Małym, w 1924 w T. Komedia (oraz przez pewien czas na prowincji w Sosnowcu, Kielcach, Radomiu), w sez. 1924/25 w T. Narodowym, w sez. 1925/26 w T. im. Bogusławskiego, gdzie z powodzeniem zagrała Lady Milford (Intryga i miłość). W 1926-29 występo­wała w T. im. Słowackiego w Krakowie, a w sez. 1929/30 w T. Polskim w Katowicach. Następnie powróciła do Warszawy i występowała: w 1930-32 w T. Polskim, w sez. 1932/33 w T. Miejskich (m.in. w T. Narodowym i T. Nowym), w 1934-36 na scenach TKKT i od 1937 do wybuchu wojny w T. Polskim. W marcu 1931 występowała gościnnie w T. Małym we Lwowie, a w lipcu tego roku na scenie T. Ateneum w Warszawie (z zespołem K. Adwentowicza). W czasie okupacji niem. występowała w Warszawie w jawnym T. Ko­media (1940-43). Po II wojnie świat. zorganizowała i prowadziła (jako dyr. i kier. artyst.) w sez. 1945/46 (do wiosny 1946) T. Miejski „Komedia” w Gdyni. W sez. 1946/47 występowała i reżyserowała (Cień, Egzotyczną kuzynkę) w T. Aktorów Województwa Gdańskiego (w Gdyni i innych miastach Wybrzeża). W sez. 1948/49 grała i reżyserowała (m.in. Pan inspektor przyszedł, Marię Stuart J. Słowackiego) w T. Dolnośląskim w Jeleniej Górze.
Miała korzystne warunki zewnętrzne i cieszyła się opinią dobrej aktorki. Początkowo grała przeważnie amantki i bohaterki, później także charakterystyczne. Jej ważniejsze role okresu międzywojennego: Pallas Atena i Nike Napoleonidów (Noc listopadowa), Afro­dyta (Achilleis), Kassandra (Akropolis), Jewdocha (Sędziowie), Balladyna (Balladyna), Feniksana (Książę Niezłomny), Judyta (Ksiądz Marek), Lady Chiltern (Mąż idealny), Opętana (Głaz graniczny), Pani Alving (Upiory), Diakonisa (Hanusia), Matka (Niespodzian­ka). Powojenne: Kate Keller (Synowie A. Millera), Sybilla Birling (Pan inspektor przyszedł), Pani Dobrójska (Śluby panieńskie).

Źródło: Słownik Biograficzny Teatru Polskiego 1765-1965, PWN Warszawa 1973

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.